De weg kwijt

dsc00551

Er is momenteel veel gaande omtrent de vraag wat we moeten met de toenemende verwarden onder ons. De vraag is meteen of er daadwerkelijk een toename is, of dat men er meer mee wordt geconfronteerd. Wel is er, tegelijk met de afname van opnamecapaciteiten en de toenemende nadruk op zelfredzaamheid, een logische vergelijking te trekken met deze veranderingen in onze nabije maatschappij. Want hoe zelfredzaam we met z’n allen ook willen zijn, er vallen altijd mensen buiten de boot die hier (nog) niet de mogelijkheden, de eigen kracht of passend netwerk voor hebben.

Deze beweging is niet nieuw, maar een herhaling van pakweg 20 jaar gelden, toen we met dezelfde vragen zaten als nu. Het is steeds een golfbeweging waarbij processen zich herhalen en wat je vaak ziet is dat men dan geneigd is terug te grijpen naar ‘oude’ middelen en oplossingen. Gelukkig zijn er ook altijd creatieve denkers en handelaars geweest, waardoor er toch sprake blijft van enige vooruitgang. Zo ontstaat er weer een voortstuwende beweging na de botsing.

De huidige nieuwsberichten roepen bij mij weer oude herinneringen op van een vorig leven, waarin ik zelf de dolende burger was. Ik was volledig de weg kwijt en werd regelmatig wakker ergens midden in het dorp, langs de gracht of in het fotohokje van de NS. Ook ik was zo iemand die luisterde naar allerlei stemmen in mijn hoofd en daar waarschijnlijk ook hardop mee in gesprek ging. Ook moet ik denken aan latere periodes – zo rond mijn 30e, dat ik scheldend en tierend over straat liep omdat ik een gebrek had aan woedebeheersing.

Ik was ongevaarlijk, maar misschien was ik wel eng en vreemd voor de voorbijganger. Ik maakte mij toen niet druk om de ander, zijn of haar gedachten over mij. Maar directe hulp en opvang was er toen ook niet. Dit was een ander leven, een andere tijd. Ik ben nooit meer in die situatie terecht gekomen. Toch zijn er in ons land mensen die hier meerdere malen in hun leven in terug vervallen. Sommigen keren zich naar hun omgeving, anderen in zichzelf. Het is begrijpelijk – toch? – dat een bewoner met een verwarde buur uiteindelijk ook zijn grens bereikt als diegene hem nachtenlang wakker houdt, zo verward is dat er regelmatig een raam of meubelstuk sneuvelt. Of als hij weer een scheld -tirade over zich heen krijgt. Of als de stank ook zijn woonkamer bereikt door verwaarlozing van de woning van zijn buur?

En wat te denken van de zwaar overbelaste mantelzorger, die niet anders kan dan doorgaan, tot er misschien iets mis gaat. Door de zorg voor een verward familielid en tegelijkertijd een gebrek aan een dragend netwerk wordt 1 + 1 uiteindelijk 3, in negatieve zin.

Neemt niet weg dat achter iedere ‘verwarde’ een persoon zit, met gevoelens en wensen. Het is goed om dat te beseffen en te respecteren. Een antwoord op de situatie heb ik niet. Als ervaringswerkers kun je trachten om contact te maken, een beeld te krijgen van zijn situatie en melding doen bij de professionele zorg en afstemmen op elkaar.  Je kunt praktisch soms tot enige steun zijn, maar vooral met begrip,  respect en een luisterend oor. Ook ten opzichte van de buurtbewoner die er last en angst door ondervindt.

Vanuit eigen kracht, netwerkopbouw en herstelondersteunende, laagdrempelige voorzieningen kan op preventieve wijze in ieder geval nog veel werk verzet worden. En daarbinnen ligt een belangrijke taak voor de ervaringswerker.

Lees meer:

http://demonitor.ncrv.nl/verwarde-mensen/uitzending-over-verwarde-mensen-maakt-veel-los

Verwarde personen: het gaat om de samenleving, niet om het systeem